Geçmişten günümüze kadar insanlığı etkileyen, bir çok pandemi (salgınlar) meydana gelmiştir ve bundan sonrada gelmeye devam edecektir. Bu pandemilerin önlenmesinde geliştirilen aşıların kullanılması ve kullanılmasının yaygınlaştırılması önemli bir faktör olmuştur ve olacaktır. Bugüne kadar ortaya çıkan bazı salgınlar ve kontrol altına alınmasındaki nedenlerden kısaca bahsedelim.
ÇİÇEK: Yaklaşık olarak 3000 yıl önce Mısır’da tespit edilen çiçek virüsünün, 6.yy’da uzakdoğuda Çin ve Kore’de başladığı ve Japonya’ya yayıldığı bildirilmiştir. Daha sonra 7.yy’da Arap dünyasına ve 11yy’da Avrupaya yayılmıştır. Bu yıllarda, çiçek virüsüne...
Resmi kaynaklara göre, 2019 aralıkta Çin’in Wuhan eyaletinde olgular ilk görülmeye başladığında, hiç kimse tüm dünyayı bu kadar etkileyeceğini tahmin etmemişti. Covid-19 insan sağlığına olumsuz etkilerinin yanında, tüm dünya ekonomisinide olumsuz yönde etkilemiş, bir...
Hafif hastalık; Covid-19 bulaşan kişilerde akut olarak, ateş, halsizlik, boğaz ağrısı, baş ağrısı, tat-koku alamama, öksürük, bulantı-kusma ve ishal görülebilir. Bu hastalarda nefes darlığı yoktur ve akciğer grafileri normaldir. Orta hastalık; Burada artık akciğer...
Bazı insanlar Covid-19’a yakalandıktan sonra şikayetleri haftalar veya aylar sonrasına kadar devam edebilir, bu durum “uzun süreli Covid” olarak adlandırılır. Covid-19’un uzun süreli etkilerini inceleyen bir çalışmada Covid-19 sonrası haftalar veya aylar süren 55...
Covid-19 ‘da bulaşma, Covid-19’a yakalanmış kişilerin solunumuyla ortalığa saçılan virüs yüklü damlacıkların kısa mesafede solunmasıyla meydana gelir. Bu nedenle,Covid-19 bulaşma riski, önlemlerle azaltılabilir. Viral enfeksiyonlarda, özellikle bağışıklık durumu normal olan ve herhangi bir ek...
Günümüzde her ülkenin olağan aşılama programları bulunmaktadır. Bu aşılama programının uygulanması ile özellikle çocuklar (kızamık, kızamıkçık, kabakulak, polio, tüberküloz, sarılık) başta olmak üzere erişkinlerde (Hepatit B, Pnömokok, HPV, H. influenza) ölümcül hastalıkların oluşmasının önüne...
Dünya tarihinde etkileri bakımından şimdiye kadar görülmemiş bir salgın yaşanmaktadır. Global olarak tüm dünya etkilemesine rağmen ve ülkeler arası ilişkilerin salgının önüne geçmede yeterli düzeyde olmaması, salgının halen devam etmesine neden olmaktadır. Salgın devam...
COVİD-19 ve AŞI
Corona virüs, damlacık yoluyla bulaşan bir hastalıktır. Bulaştıktan sonra, genellikle 4-5.gün olmak üzere 14 gün içinde belirtiler görülebilir.
Corona virüs bulaştıktan sonra sizde hiç bir belirti görülmeyebilir, hafif bir nezle şeklinde veya solunum sıkıntısı ile birlikte ağır bir şekilde geçirebilirsiniz.
Yaygın görülen şikayetler: nefes darlığı, öksürük, boğaz ağrısı, ateş, kas ağrıları, ishal, bulantı kusma, baş ağrısı, koku ve tat alamama ve yorgunluk-halsizlik-uyku halidir.
Korunma önlemleri ile kendinizi corona virüsten koruyabilirsiniz. Bunlar;
yıkamak
Sizde herhangi bir şikayet gelişirse en yakın sağlık kuruluşuna baş 
vurunuz.
Kaynaklar:
2019 Global Strategy for Prevention, Diagnosis and Management of COPD (2019 KOAH’ın Önlenmesi, Tanısı ve Tedavisi için Küresel Strateji)
Tüm dünyada sigaranın yaygın kullanılmasından dolayı KOAH yaygın görülmekte ve sıklığı giderek artmaktadır. Kanser ve inme gibi önemli hastalıkların sıklığı yıllar içinde azalmaya başlamasına rağmen KOAH yıllar içinde sıklığı artarak 2020 yılında ölümlerin 3. en sık nedeni olması öngörülmektedir. 2012 yılında KOAH’dan dolayı 3 milyondan fazla insan ölmüş olup global olarak tüm ölümlerin %6’sından sorumludur.
Tüm Dünya’da KOAH hastalığı ile mücadelede bir birliktelik sağlamak için KOAH için Küresel Girişim (Global Initiative for COPD (GOLD) düzenli olarak belli dönemlerde rapor hazırlamaktadır. 2019 yılına ait rapora bu adresten ulaşabilirsiniz. GOLD 2019 Raporu
BTS guideline for emergency oxygen use in adult patients
Oksijen uygulaması hipoksemi tedavisinde uygulanan bir yöntemdir. Nefes darlığı tedavisi için kullanılmaz. Nonhipoksemik nefes darlığı olanlarda oksijen tedavisinin nefes darlığı hissini azalttığını gösteren herhangi bir bulgu yoktur. Beşinci vital bulgu olarak oksijen saturasyonu (SS, N, TA, A, satO2) tüm nefes darlığı olan ve akut gelişen hastalıklarda pulse oksimetre ile kontrol edilmelidir. FiO2 pulse oksimetre sonuçları ile birlikte kayıt altına alınmalıdır. Pulse oksimetre acil oksijen uygulanan her yerde olmalıdır. Oksijen tedavisi ile hedef oksijen saturasyonu ağır akut hastalarda %94-98i hiperkapnik solunum yetmezliğinde %88-92 olmalıdır. (Thorax 2008;63(Suppl VI):vi1–vi68. Yazının Tümü (pdf)
